|
 KPSS Öğrenme Psikolojisi Konuları
 Motivasyon ve
Öğrenme Konu Özeti
Motivasyon (güdülenme),
okuldaki öğrenci davranışlarının yönünü , şiddetini .kararlılığını
belirleyen en önemli güç kaynaklarından biridir.
Okul ve sınıfta ortaya çıkan öğrenme güçlükleriyle disiplin
olaylarını önemli bir kaynağı güdülenme ile ilgilidir. Öğrenmek için
her öğrenci öğretme-öğrenme sürecine istekli katılmak, öğrenmenin
gerektirdiği ilkelere uymak öğrenmesinden sorumluluk taşımak ve
çalışmak zorundadır. Bu nedenle ,öğrenme için gerekli güdülenmeyi
sağlamak okulun görevlerinden biridir.
Güdü, belli durumlarda belli amaçlara ulaşmak ve gerekli
davranışların yapılabilmesi için organizmayı harekete geçiren,
enerji veren, duyuşsal bir yükselmeye (coşku,istek) neden olan ve
davranışları yönlendiren bir "itici güç" tür. Güdülenme, belli
amaçlara ulaşmak için bir güç kazanma halidir. Mesela, Ali ortaokul
2. sınıf öğrencisidir. Sosyal Bilgiler dersine düzenli olarak girmez
ve sınıfta dersle ilgilenmez. Derslerde arkadaşlarının da
dinlemesine engel olup pencereden dışarıyı seyreder. Sosyal Bilgiler
dersinde verilen ödevleri yapamadığı zaman , cevap aramak istemez.
Öğretmen derste adapte etmekte zorlanır. Bu durumlar, Ali'nin Sosyal
Bilgiler dersinden hoşlanmadığını ,bu dersle ilgili faaliyetlere
istekle katılmadığını ,güdülenmemiş olduğunu gösterir.
Buna karşılık, sınıf arkadaşı Ayşe Sosyal Bilgiler dersi ile çok
ilgilidir . Derslere her zaman önceden hazırlanır,sürekli çalışır,
ödevlerini büyük bir zevkle yapar. Değişik kaynaklardan bulduğu
bilgileri sınıfa getirir. Ödevlerini zamanında yapar ve çözemediği
her soruyu araştırır.Ayşe Sosyal Bilgiler dersinde yüksek derecede
güdülenmiştir.
Güdülenmiş ile güdülenmemiş öğrenci davranışları arasında önemli
farklar vardır. Güdülenmiş davranışların yönü bellidir,büyük bir
enerji ile yapılır. Hareketlerde kararlılık, devamlılık ve ısrar
vardır.
1. İlgi duyma ve dikkat etmede süreklilik
2. Davranışın yapılması için çaba göstermeye ve gerekli zamanı
harcamaya isteklilik
3. Konu üzerinde odaklaşma . kendini verme ve güçlüklerle
karşılaşıldığında istenilen davranışı yapmaktan vazgeçme , sonuca
gitmede ısrarlı olmak ve kararlılık.
İnsanlar bir izlenimde bulunurken az çok güdülenmişlerdir. Örneğin,
ders dinlemeyen çocuk dışarıyı izlerken veya arkadaşları ile
konuşurken başka yöne güdülenmiş demektir. Öğretmenler, öğrencilerin
güdülenmemiş olduklarını söyledikleri zaman , bunu kendi hesapları
açısından yorumlamaktadır.
Güdülenmenin Kurumsal Dayanakları
Güdülenmenin içeriğini açıklama konusunda psikologlar genellikle
şu soruları cevaplamaya çalışırlar:
1. İnsanı bir harekete başlatan nedir?
2. İnsanı belli bir hedefe doğru ilerlemesini sağlayan nedir?
3. İnsanın belli bir hedefe ulaşmak için ısrarla uğraşmasının nedeni
nedir?
Öğrenme kuramlarında olduğu gibi güdülenmenin ne olduğunu açıklamaya
yönelik kuramlar çok sayıda ve çeşitlidir. Bazılarında doğuştan
birlikte getirdiğimiz yönelimlere ,bazılarında tamamen dış etmenlere
bazılarında ise insanların iç durumlarına ağırlık vermektedir.
İhtiyaç yoluyla güdülenme:
İki ihtiyaç kuramından bahsedilecektir. Bunlar Murray ve
Maslow'un yaklaşımlarıdır. İhtiyaç insanın genel sağlığı ve refahı
için karşılanması gerekli , organizmanın herhangi bir eksiklik
durumu veya kişinin arzu ettiği ve karşılanması gerektiğini
düşündüğü bir iç durumdur.
Murray ve Maslovv'un açıklamalarına göre insanların, ihtiyaçlarının
tamamen ve mükemmel bir şekilde karşılandığı durumlar pek
azdır.İnsanlar ihtiyaçlarının ortaya çıkardığı gerilimden kurtulmak
için bunları gidermede etkili olacak hedeflere doğru harekete
geçerler. Bu yönden okul eğitimde ihtiyaç yaratmak ve ihtiyaçlardan
yararlanmak öğrencileri güdülemede etkili bir rol oynar. |
 |
