|
 KPSS
Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Konuları
KPSS Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Konu Özeti
REHBERLİK NEDİR?
Geleneksel eğitim sistemlerinin öğretim ve yönetim süreçlerine
önem veren, öğrencilerin akademik gelişimlerini ön plana alan
yaklaşımlarmm yetersizliğini gidermeyi amaçlayan, öğrenci kişilik
hizmetlerinin bir grubunu oluşturan ve eğitim sürecinin tamamlayıcı
bir parçası olarak kabul edilen rehberliğin çok çeşitli tanımları
yapılmıştır. Bu tanımlardan bazıları aşağıda verilmiştir.
"Rehberlik, bireye kendi istek ve imkanları ile toplumda kendisine
açık gelişme imkanları ve beklentileri tanıması ve bunları en iyi
biçimde uzlaştırabilmesi için bireye yapılan profesyonel, sistematik
bir yardımdır.
"Rehberlik bireyin en verimli şekilde gelişmesi ve tatminkar uyumlar
sağlamasında gerekli olan seçimleri, yorumları, planları yapmasına
ve kararlar vermesine yarayacak bilgi ve becerileri kazanma ve
ulaştığı bu seçim ve kararları uygulaması için kişiye yapılan
sistemi, profesyonel yardımdır".
"Rehberlik, kendini anlaması, problemlerini çözmesi gerçekçi
kararlar alması, kendine en uygun düzeyde geliştirmesi, çevresine
dengeli ve sağlıklı bir uyum yapması ve böylece kendini
gerçekleştirmesi için uzman kişilerce bireye verilen psikolojik
desteklerdir."
Tanımlar incelendiğinde bir takım ortak unsurun yer aldığı
görülecektir. Örneğin merkezde birey yer almakta ve tüm çabalar
bireyin bazı nitelikleri kazanmasına yöneliktir. Bu nitelikler
klasik eğitim sistemlerinde ihmal edilen, ancak çağdaş dünya da
bireylerin mutlu ve üretken olabilmeleri için kazanılması gereken
niteliklerdir. Diğer yandan tanımların tümündeki diğer ortak unsur
söz konusu niteliklerin kazanılmasına yardım sürecinin
profesyonelliği gerektirdiği hususudur.
Buna göre daha özet bir tanım vermek gerekirse, rehberlik; bireylere
çağdaş dünyanın ihtiyacı olan, mutlu ve üretken insanlar
olabilmeleri için gerekli niteliklere ulaşmaları amacıyla, uzman
kişilerce yapılan yardımları içeren bir süreçtir.
REHBERLİĞİN AMAÇLARI
Yaşamayı bir iş olarak kabul edersek, her işte olduğu gibi bu
işte de başarılı ve mutlu olmak için bazı niteliklere sahip olmak
gerekecektir. Bireylerin yukarıdaki tanımlarda önemli bir kısmına
değinilen bu nitelikleri kazanmalarına yardım etme, rehberliğin
amacıdır. Aşağıda 'yaşama işinde" başarılı ve mutlu bireylerin sahip
olması gereken niteliklerden bazıları verilmiştir.
Verimli çalışma ve sınav becerileri kazanma, Zamanı iyi
kullanabilme.
Etkili karar verme, problem çözme ve plan yapma becerileri kazanma.
Kendini tanıma ve kendini kabullenme.
Etkili iletişim becerileri kazanma,
Meslekleri tanıma,
Kendi yetenek, ilgi ve kişilik özellikleri ile öğrenme konulan ve
meslekler arasında bağ kurabilme,
Öğrenme ve çalışmaya yönelik olumlu tutumlar kazanma,Toplum hayatına
uyum sağlayabilme ve katkıda bulunma için gerekli sorumluluk.
Başkalarına saygı ve yardımlaşma gibi değerler kazanma,
Tüm bu niteliklere ulaşmaları için bireylere verilen yardımların,
bir diğer deyişle rehberliğin nihai amacı bireyin kendini
gerçekleştirmesidir. Hümanistik psikolojinin ortaya koyduğu bir
kavram olan kendini gerçekleştirme ile kastedilen, bireyin bütün
kapasitesini geliştirerek tam olarak kullanabilmesi, daha verimli ve
mutlu düzeye ulaşabilmesidir.
REHBERLİK HİZMETLERİ
Klasik rehberlik uygulamalarında rehberlik hizmetlerinin sunumu
genellikle;
1. Psikolojik danışma,
2. Oryantasyon
3. Bireyi tanıma,
4. Bilgi verme,
5. Müşavirlik
6. Yerleştirme,
7. İzleme, değerlendirme ve araştırma hizmetleri biçiminde
sınıflandırılır.
Bu hizmet alanları aşağıda kısaca tanıtılmıştır.
Psikolojik Damşma: Rehberlik hizmetlerinin merkezinde yer
alan psikolojik danışma hizmetleri, rehberliğin tanımında verilen
tüm amaçların gerçekleştirilmesinde temeli teşkil eden bir hizmet
alanıdır. Zaman içerisinde rehberlik alanının isminin "Psikojik
Danışma ve Rehberlik" biçiminde değişmesine yol açacak kadar ön
plana geçen bu hizmet alan rehberlik hizmetlerinde en fazla
uzmanlığı gerektiren hizmet grubudur. Bireyin kendini tanıması,
geliştirmesi, kendisine ve çevresine uyum sağlaması, sorunlarını
çözmesi ve sağlıklı kararlar verebilmesi için bireylere yapılan
yardımları içerir.
Oryantasyon: Öğrencilere okulu,çevresini ve buralarda
yararlanabileceği imkanları tanıtmaya yönelik etkinliklerdir.
Bireyi Tanıma: Her öğrencinin tüm yönlerini, çeşitli ölçme ve
değerlendirme yöntem ve tekniklerini kullanarak ortaya çıkarmaya
yönelik faaliyetleri içerir. Bireyi tanıma etkinliklerinin temel
amacı öğrencilerin kendilerini tanımalarına yardım için gerekli
verileri elde etmektir.
Bilgi verme : Öğrencilerin ihtiyaç duyacağı eğitsel ve
mesleki nitelikli tüm bilgilerin toplanması ve bunların çeşitli
yöntemlerle öğrencilere duyurulmasına yönelik etkinlikleri içerir.
Müşavirlik: Okul personeli ve velilere yönelik olarak, okulun
ve evin öğrenciler için öğrenmeye daha uygun bir ortam olmasını
sağlamaya yönelik etkinliklerdir. Bir başka deyişle psikolojik
danışma ve rehberlik anlayışının tüm personeli ve velilerce de
benimsenmesini sağlayarak öğrencilerin gelişimine katkıda bulunmayı
amaçlayan etkinlikleri içerir
Yerleştirme: Öğrencilerin kendi kişilik özellikleri, ilgi,
yetenek ve ihtiyaçlarına uygun derslere, programlara ya da tam
zamanlı ya da yarı zamanlı işlere yerleştirilmelerine yönelik
etkinliklerdir.
İzleme, Değerlendirme, Araştırma: Çeşitli ders, program ya da işlere
yerleştirilen öğrencilerin buralardaki başarıları ya da
memnuniyetleri, okulda verilen rehberlik ve psikolojik danışma
hizmetlerinden elde edilen sonuçlar, mezunların üst eğitim kurumları
ve iş hayatlanndaki durumlarının belirlenmesi ile okulun rehberlik
ihtiyaçlarının saptanması gibi etkinlikleri içerir. |
 |
